วัคซีนโควิด

คุณแม่อายุ90 ฉีดวัคซีนโควิดจะอันตรายไหม?

คุณแม่อายุ90 ฉีดวัคซีนโควิดจะอันตรายไหม?

ก่อนอื่นทำความเข้าใจกันก่อนนะครับว่า การฉีดวัคซีน ไม่ได้เป็นการฉีดภูมิคุ้มกันเข้าไป ในตัวเรา แต่เป็นการ ทำให้ร่างกายรู้จักการสร้างภูมิคุ้มกันก่อนที่จะเจอ โควิดตัวจริง โดยวัคซีนจะทำหน้าที่เป็น โปรตีนที่เลียนแบบคล้ายชิ้นส่วนของ โควิด เมื่อเม็ดเลือดขาว พบเจอโปรตีนแปลกปลอมเหล่านี้ ก็จะสร้างภูมิคุ้มกัน ขึ้นมาจัดการ หลังจากนั้น เม็ดเลือดขาว ก็จะจดจำ โปรตีนของส่วนโควิดได้ จึงเท่ากับเป็นการ เตรียมซ้อมไว้ก่อน ที่จะเจอกับ โควิดตัวจริง

ฉีดวัคซีนตัวไหนดี?

วัคซีนโควิด ที่นำมาใช้ และจะนำมาใช้ในประเทศไทยตอนนี้ มี 3กลุ่ม

1 กลุ่ม ซิโนแวค และ ซิโนฟาร์ม ซึ่งใช้เชื้อโควิดที่ตายแล้วมากระตุ้นร่างกาย ผลิตโดยโรงงานของเอกชน และรัฐบาลจีน

2 กลุ่ม แอสตร้า เซเนก้า ที่ผลิตในอังกฤษ ร่วมกับ มหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ด ใช้ ไวรัสที่ก่อไข้หวัดในลิง มาเป็นตัวพา สารพันธุกรรมของ โควิด เข้าไปในเซลล์ของผู้รับวัคซีน เพื่อให้เซลล์นั้นสร้างโปรตีนที่เลียนแบบ โควิด

3. กลุ่ม ไฟเซอร์, โมเดอร์นา ที่ใช้หลักการ ฝาก สารทางพันธุกรรม(mRNA)ที่ใช้ในการสร้างโปรตีนที่เป็นส่วนหนึ่งของ โควิด ฝากไปกับสารที่เรียกว่า Nano particle นำพา mRNA นี้เข้าไปในเซลล์ของผู้ได้รับวัคซีน เพื่อให้เซลล์สร้างโปรตีนที่เลียนแบบ ชิ้นส่วนของ โควิด

วัคซีนตัวไหน ดีกว่ากัน การจะบอกว่าวัคซีนตัวไหนดีกว่า ก็ต้องดูทั้งที่ ประสิทฺธิภาพ (efficacy) ซึ่งเป็นการเปรียบเทียบวัคซีนในการทดลองที่มีการควบคุมปัจจัยของผู้เข้ามารับการทดลอง ส่วน ประสิทธิผล (effectiveness) ซึ่งเป็นการติดตามผลการป้องกันโรคของวัคซีน เมื่อเอาไปใช้ในชีวิตจริง จึงเป็นการใช้วัคซีนในผู้คนที่มีความหลากหลายทั้งเชื้อชาติ,เพศ, อายุ และ การมีโรคประจำตัว ตลอดจน การเปลี่ยนแปลงของสายพันธุ์ไวรัส ในขณะเวลานั้น ในบทความนี้จะขอพูดถึงเฉพาะประสิทธิภาพของวัคซีน

คุณแม่อายุ90 ฉีดวัคซีนโควิดจะอันตรายไหม?

ในรูปบน จะเห็นว่า วัคซีนที่กำลังใช้ในประเทศไทย (ก.ค. 2564) คือ ซิโนแวค และ แอสต้า เซเนก้า มี ประสิทธิภาพในการลดจำนวนผู้ป่วยที่ติดเชิ้อ โควิด และมีอาการได้เพียง50-70% แต่ถ้าในอนาคตมีโควิดสายพันธ์ุที่รุนแรงขึ้น ประสิทธภาพก็จะยิ่งลดลงกว่านี้อีก ซิโนแวค ถึงแม้ว่าจะเป็นวัคซีนที่ได้รับรองให้ใช้ในสภาวะฉุกเฉิน โดย องค์กรอนามัยโลก แต่ระดับประสิทธิภาพก็ผ่านเกณฑ์แบบเฉียดฉิวคือ 50% ในขณะที่ กลุ่มวัคซีน mRNA มีประสิทธิภาพ เกือบ100%

คุณแม่อายุ90 ฉีดวัคซีนโควิดจะอันตรายไหม?

คำว่า สัดส่วนของประสิทธิภาพ (%) ที่ได้จากการศึกษา ในที่นี้ หมายถึง การวัดจำนวนผู้ป่วย หรือ ผู้ที่ติดเชื้อ โควิด และมีอาการ ในกลุ่มที่ได้ฉีดวัคซีนชนิดนั้น มีจำนวนน้อยกว่า ผู้ป่วยที่เกิดขึ้นมาใน กลุ่มที่ไม่ได้รับวัคซีนเลย กี่เปอร์เซนต์ เช่น วัคซีน ซิโนแวค ซึ่งมี ประสิทธิภาพ เพียง 50% ก็หมายความว่า มีผู้ป่วยที่เกิดขึ้นมาในกลุ่มที่ไม่ได้รับวัคซีน จำนวน100คน ส่วนกลุ่มที่ได้ฉีดวัคซีนชนิดนี้ จะพบผู้ป่วยน้อยกว่า50% คือ 50คน ในขณะที่ผู้ที่ได้รับวัคซีนในกลุ่ม mRNA เช่น ไฟเซอร์ ซึ่งมีประสิทธิภาพ ถึง 95% ก็จะพบผู้ป่วย5คน หรือ แทบจะไม่พบผู้ป่วยเลย

คุณแม่อายุ90 ฉีดวัคซีนโควิดจะอันตรายไหม?

วัคซีนประสิทธิภาพต่ำ ก็แสดงว่า ไม่ดี?

คำถามนี้ ตอบได้ทั้ง ใช่ และไม่ใช่ ครับ!

การที่ องค์การอนามัยโลก ยินยอมให้ วัคซีน โควิด ที่มี ประสิทธิภาพจากการศึกษาในระยะที่3 แล้ว ตั้งแต่ 50% ขึ้นไป มีสิทธิเสนอขึ้นทะเบียนเป็น วัคซีนฉุกเฉินได้ ทั้งนี้เพราะว่า ถึงแม้ว่าวัคซีนที่มีประสิทธิภาพไม่สูง นี้ จะลดจำนวนผู้ป่วยที่ติดเชื้อโควิด ได้น้อยกว่า วัคซีนตัวอื่นที่มีประสิทธิภาพดีกว่า แต่ในจำนวนผู้ที่ฉีดวัคซีนนี้ครบแล้วและมีอาการจากการติดเชื้อนั้น กลับพบว่า ในผู้ป่วยที่ติดเชื้อนี้ ไม่มีผู้ที่เสียชีวิต หรือ ป่วยรุนแรงเลย ซึ่งแสดงให้เห็นว่า วัคซีนที่แม้จะมีประสิทธิภาพไม่สูง ก็ยังสามารถช่วยชีวิตประชากรในยามที่โลกต้องเผชิญกับภาวะวิกฤตินี้ หรืออีกนัยหนึ่งก็คือว่า การที่ประชาชนได้รับวัคซีนที่ประสิทธิภาพไม่สูงมากก็ยังดีกว่า ไม่ได้วัคซีนเลย

ผู้สูงอายุควรฉีดวัคซีนไหม แล้วจะปลอดภัยไหม?

ตอบว่า ต้องรีบฉีดเลยครับ!

สถานการณ์ โรคระบาด ในปัจจุบัน คร่าชีวิตผู้คนทั่วโลกแล้วหลายล้านคน โดยในจำนวนผู้ที่เสียชีวิตเกินครึ่ง เป็นผู้สูงอายุ แต่ก็ยังโชคดีที่ เราผลิตวัคซีนที่สามารถลดการตายได้อย่างชัดเจน เกือบ100% แม้แต่วัคซีนที่มีคุณภาพไม่สูงมาก ก็ยังลดการเสียชีวิตได้ดี ดังนั้น ถ้าถามว่า ผู้สูงอายุควรฉีดวัคซีนไหม ก็ต้องตอบว่า ควรรีบฉีดเลยครับ เพราะเมื่อเทียบกับผลประโยชน์จากการฉีดวัคซีน ซึ่งเป็นตัวไหนก็ได้ที่ได้รับการรับรองจาก WHO ล้วนแล้วแต่ ช่วยลดการเสียชีวิตในผู้สูงอายุทั้งสิ้น ซึ่งประโยชน์นี้มีมากกว่า ความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียงจากวัคซีนในระยะสั้น ถึงแม้ว่าจะเป็นวัคซีนที่มีประสิทธิภาพไม่สูงมากก็ตาม

แต่ถ้าประชาชนเลือกได้ การเลือกวัคซีนที่มีประสิทธิภาพสูงก็ย่อมดีกว่า เพราะเป้าหมายของวัคซีนนอกจากจะหวังให้วัคซีนช่วยลดการตายและการป่วยที่รุนแรงแล้ว วัคซีนที่ดีจะยังต้องช่วยลดการแพร่เชื้อได้อีกด้วย หมายถึงว่า ผู้ที่ได้รับวัคซีนครบแล้ว ภูมิต้านทานที่เกิดขึ้นก็ควรที่จะป้องกันไม่ให้มีการติดเชื้อตั่งแต่ในโพรงจมูกได้อีก ซึ่งก็เริ่มมีการศึกษาและผลเบื้องต้นมีแนวโน้มที่ดีออกมาว่า วัคซีนในกลุ่มmRNA เช่น ไฟเซอร์สามารถลดการแพร่เชื้อได้ ถึง50% medRxiv

ฉีดวัคซีนทั่วประเทศแล้ว เราจะทิ้งหน้ากาก เปิดประเทศได้ไหม?

คุณแม่อายุ90 ฉีดวัคซีนโควิดจะอันตรายไหม?

เราจะกลับไปใช้วิถีชิวิตแบบเดิมๆได้ เมื่อสังคมเราได้ยกระดับเป็น สังคมที่มีภูมิคุ้มกันหมู่ ( Herd immunity)

อีกเป้าหมายหนึ่งของการฉีดวัคซีน โควิด ก็คือ การหยุดยั้งการแพร่กระจายของเชื้อโรค ซึ่งการที่จะหยุดยั้งได้ คือ คนส่วนใหญ่ของชุมชนหรือ ประเทศนั้นๆ ต้องมีภูมิคุ้มกันที่ดี อาจจะต้องมีมากถึง80-90% ที่เรียกว่า ภูมิคุ้มกันหมู่ ในรูปบน ประชากรส่วนใหญ่ที่มีภูมิคุ้มกันที่ดี จะไม่รับเชื้อ และไม่แพร่เชื้อไปให้ คนใกล้เคียง ทำให้คนใกล้เคียงถึงแม้ว่าจะไม่มีภูมิคุ้มกันก็ยังคงปลอดภัยจากการติดเชื้อโควิด

การที่ประเทศเราจะเกิดภูมิคุ้มกันหมู่ได้ ขึ้นอยู่กับ3ปัจจัย ได้แก่

  1. วัคซีนที่ฉีดมีประสิทธิภาพสูงพอในการสร้างภูมิคุ้มกันที่สามารถลดการติดเชื้อและแพร่กระจายเชื้อได้
  2. การกลายพันธุ์ของเชื้อโควิด
  3. อัตราเร็วในการฉีดวัคซีนให้ครอบคลุมได้มากที่สุด

ที่มาของข้อมูล

  1. https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/covid-19-vaccines/advice
  2. https://www.statista.com/chart/23510/estimated-effectiveness-of-covid-19-vaccine-candidates/
  3. https://www.who.int/news-room/feature-stories/detail/vaccine-efficacy-effectiveness-and-protection
  4. https://www.bbc.com/thai/thailand-56227686
  5. https://www.medrxiv.org/content/10.1101/2021.07.13.21260393v1

นพ.วิโรจน์ ตันติโกสุม

ชีวา คลินิกกายภาพบำบัด

ชีวา ศูนย์ฟื้นฟูและดูแลผู้สูงอายุ

บางใหญ่ นนทบุรี

เวปไซด์ ชีวา www.chewa.co.th

เดินทางมา ชีวา  https://goo.gl/maps/CgcGgE6uieUn1naM9

คุยกับเรา ชีวา   https://lin.ee/k8UqBKr

โทร ได้ทุกวัน 0909250096 0969088890

ชีวา  เป็นศูนย์บริการทางการแพทย์ ตั้งอยู่ใน ซอยกันตนา  ใกล้ โรงพยาบาลบางใหญ่  อำเภอ บางใหญ่ นนทบุรี    

      การบริการประกอบไปด้วย

                  1 ศูนย์พักฟื้น และ ดูแลผู้สูงอายุ  ทั้งแบบพักรายเดือน และ รายวัน  เหมาะสำหรับ ผู้สูงอายุ หรือ ผู้ป่วยที่ต้องการการ ดูแลทางการพยาบาล, ทำกายภาพบำบัด หลังอัมพาต หรือ ผ่าตัดข้อ กระดูก, รอฟอกไตทางหลอดเลือด , ดูแลการล้างไตทางหน้าท้อง 

                 2 ศูนย์ฟื้นฟูอัมพาตและ คลินิกกายภาพบำบัด  สำหรับผู้ป่วยอัมพาต ที่ต้องการการทำกายภาพแบบเข้มข้น รายเดือน หรือ ทำกายภาพบำบัดแบบไปกลับ       

                 3 ศูนย์ไตเทียม และ ผ่าตัดเส้นฟอกไต  โดยผู้ป่วยที่ใช้สิทธิประกันสังคม หรือ บัตรทอง ไม่เสียค่าใช้จ่ายในการฟอกไต     ส่วนการผ่าตัดเส้นฟอกไต โดยศัลยแพทย์เฉพาะทางด้านหลอดเลือด  ผู้ป่วย บัตรทอง ไม่เสียค่าใช้จ่ายในการผ่าตัดเส้นฟอกไต  ส่วน ผู้ป่วยสิทธิประกันสังคม สามารถเบิกค่าผ่าตัดเส้นฟอกไตได้ตามสิทธิ  

             4 คลินิกโรคหัวใจ  ตรวจรักษาโดย อายุรแพทย์หัวใจและหลอดเลือด

Key word

ชีวา , ศูนย์ดูแลผู้สูงอายุ , ศูนย์ไตเทียม , ศูนย์ฟอกไต , ไตวาย , ฟอกไตไม่เสียค่าใช้จ่าย ,  คลินิกกายภาพบำบัด , คลินิกโรคหัวใจ , คลินิกกายภาพบำบัด , ฟอกไตทางหลอดเลือด , ล้างไตทางหน้าท้อง, ทำเส้นฟอกไต , ฟอกไตบัตรทอง, คลินิกผ่าตัดเส้นฟอกไต, อัมพาต

Leave a Comment

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *